Avukat Murat KARAKOÇ

Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Silinir? Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Farkı

– Yazar:

Av. Murat KARAKOÇ

Son güncelleme: 3 Kasım 2026

Kısa cevap: Adli sicil kaydı şu hâllerde silinerek arşiv kaydına alınır (5352 sayılı Adli Sicil Kanunu md.9/1):

  • Cezanın infazı tamamlanırsa,
  • Mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık olursa,
  • Ceza zamanaşımı dolarsa,
  • Genel af çıkarsa.

Arşiv kaydının tamamen silinmesi için gereken süre, kural olarak arşive alma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıldır. Anayasa md.76 ile TCK dışındaki kanunlarda hak yoksunluğuna yol açan mahkûmiyetlerde süre farklıdır: yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınırsa 15 yıl, bu karar aranmaksızın 30 yıl (md.12/1).

Adli sicil kaydı ve arşiv kaydı farkı

Adli sicil kaydıArşiv kaydı
Ne içerir?Kesinleşmiş mahkûmiyetler (md.4)Silinerek arşive alınan kayıtlar ile doğrudan arşive kaydedilen hükümler (md.9)
Kimler isteyebilir?md.7’de sayılan kişi ve kurumlarKişinin kendisi veya vekili, soruşturma ya da kovuşturma kapsamında savcılık ve mahkemeler, yetkili seçim kurulları, özel kanunlarda gösterilen hâllerde kamu kurumları (md.10/1)
Tamamen silinmeİlgilinin ölümüyle (md.9/2)md.12’deki hâllerde

Adli sicile neler kaydedilir?

Türk mahkemelerinin verdiği kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri ve bunlara bağlı bazı kararlar adli sicile kaydedilir (5352 s. K. md.4/1). Bu kararlara örnek olarak koşullu salıverilme ve ertelemede denetim süresi verilebilir.

Şunlar adli sicile kaydedilmez (md.5):

  • Disiplin suçlarına ve sırf askerî suçlara ilişkin mahkûmiyetler,
  • Disiplin veya tazyik hapsine ilişkin kararlar,
  • İdari para cezasına ilişkin kararlar.

Doğrudan arşive kaydedilenler

Adli para cezasına mahkûmiyet hükümleri ile cezanın ertelenmesine ilişkin hükümler, adli sicile alınmadan doğrudan arşive kaydedilir (md.9/3).

HAGB ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi

  • Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK md.231) ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi (CMK md.171) kararları, yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak mahkeme, hâkim veya Cumhuriyet Başsavcılığı istediğinde verilmek üzere kaydedilir (5352 s. K. md.6/1).
  • CMK md.231/13’e göre (16.07.2026 kabul tarihli, 31.07.2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7589 sayılı Kanun ile değişik) HAGB kararları bunlara özgü bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar yalnızca soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak savcı, hâkim veya mahkeme istediğinde, maddede belirtilen amaç için kullanılabilir.

Arşive alma: md.9

Adli sicildeki bilgiler şu hâllerde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinerek arşive alınır (md.9/1):

  1. Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazı tamamlanırsa,
  2. Mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık olursa,
  3. Ceza zamanaşımı dolarsa,
  4. Genel af çıkarsa.

İlgili kişi ölürse adli sicil bilgileri tamamen silinir (md.9/2).

Arşiv kaydının tamamen silinmesi: md.12

Genel kural: 5 yıl

Diğer mahkûmiyetlerde arşiv kaydı, arşive alma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıl geçince tamamen silinir (md.12/1-c).

Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetler: 15 veya 30 yıl

Anayasa md.76 ile TCK dışındaki kanunlarda bir hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetlerde süreler şöyledir (md.12/1-b):

  • Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmışsa 15 yıl,
  • Bu karar aranmaksızın 30 yıl.

Diğer tamamen silinme hâlleri

  • İlgilinin ölümü (md.12/1-a),
  • Fiilin kanunla suç olmaktan çıkarılması; bu durumda talep aranmaz (md.12/2),
  • Kanun yararına bozma veya yargılamanın yenilenmesi sonucunda verilen beraat ya da ceza verilmesine yer olmadığı kararının kesinleşmesi (md.12/3),
  • Akıl hastalığı nedeniyle hükmedilen güvenlik tedbirlerinde infazın tamamlanması (md.12/4).

Silme kararlarını almak üzere üç hâkimden oluşan bir komisyon kurulur (md.14).

Yasaklanmış hakların geri verilmesi: md.13/A

Bu yol, TCK dışındaki kanunların bir mahkûmiyete bağladığı hak yoksunluklarını gidermek için kullanılır. Şartlar (md.13/A/1):

  • Cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıl geçmiş olmalıdır.
  • Kişi bu sürede yeni bir suç işlememiş olmalı ve mahkemede iyi hâlli yaşadığı kanaati oluşmalıdır.

İnfaza genel af veya etkin pişmanlık dışında başka bir hukuki nedenle son verildiyse, hükmün kesinleşmesinden itibaren beş yıl geçmesi gerekir. Bu süre, hapis cezasına üç yıl eklenerek bulunan süreden az olamaz (md.13/A/2).

Talep, hükmü veren mahkemeye veya hükümlünün ikametgâhındaki aynı derecedeki mahkemeye yapılır (md.13/A/3). Masrafları hükümlü karşılar (md.13/A/7).

TCK md.53’teki hak yoksunlukları için ayrı bir kural vardır: kişi, hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar bu hakları kullanamaz (TCK md.53/2).

Sorgulama: md.13

  • Soruşturma ve kovuşturma kapsamında mahkeme, hâkim ve Cumhuriyet Başsavcılığı adli sicil ve arşiv kayıtlarını doğrudan sorgulayabilir. Kolluk ve diğer kamu kurumları bunun için Adalet Bakanının onayına ihtiyaç duyar (md.13/1).
  • Gerçek kişiler kendi adli sicil ve arşiv kayıtlarını güvenli kimlik doğrulama araçlarıyla sorgulayabilir ve sonucu ilgili mercie verebilir (md.13/2).

Memuriyete etkisi

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu md.48/A-5’e göre, TCK md.53’teki süreler geçmiş olsa bile, şu mahkûmiyetler devlet memurluğuna engeldir:

  • Kasten işlenen bir suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezası,
  • Affa uğramış olsa bile maddede sayılan suçlardan (ör. zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma) mahkûmiyet.

Arşiv kaydını kamu kurumları yalnızca özel kanunlarda gösterilen hâllerde isteyebilir (5352 s. K. md.10/1-d).

Sık sorulan sorular

Arşiv kaydını kimler isteyebilir?
Kişinin kendisi veya vekili, soruşturma ya da kovuşturma kapsamında savcılık ve mahkemeler, yetkili seçim kurulları ve özel kanunda öngörülen hâllerde kamu kurumları (md.10/1).

HAGB kararı adli sicil kaydında görünür mü?
HAGB kararları yalnızca soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak yargı mercilerine verilmek üzere kaydedilir (5352 s. K. md.6/1; CMK md.231/13).

Adli para cezası sicilde görünür mü?
Adli para cezası mahkûmiyetleri adli sicile alınmadan doğrudan arşive kaydedilir (md.9/3).

Ertelenen hapis cezası sicile işler mi?
Cezanın ertelenmesine ilişkin hükümler doğrudan arşive kaydedilir (md.9/3).

18 yaşından küçükken oluşan kayıtları kimler isteyebilir?
Bu kayıtları yalnızca Cumhuriyet başsavcılıkları, hâkimler ve mahkemeler, soruşturma ve kovuşturma kapsamında isteyebilir (md.10/3).

Bir yakınımın sicil kaydı benim aleyhime kullanılabilir mi?
Kanunda açıkça belirtilmedikçe hayır (md.10/2).

Kaynaklar

Yazar: Av. Murat Karakoç – Sakarya Barosu’na kayıtlı avukat

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.

Daha fazla içerik