Vasiyetname Nasıl Yapılır? Türleri, Şekil Şartları, Dönme ve Açılma

Son güncelleme: 3 Kasım 2026

Kısa cevap: Vasiyetname üç şekilde yapılabilir: resmî, el yazılı veya olağanüstü durumlarda sözlü (TMK md.531). Vasiyet yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip olmak ve on beş yaşını doldurmuş olmak gerekir (md.502).

Şekil kuralları kişiyi bağlar:

  • El yazılı vasiyetname baştan sona mirasbırakanın el yazısıyla yazılmalı, yıl, ay ve gün gösterilmeli ve imzalanmalıdır (md.538).
  • Resmî vasiyetname, iki tanığın katılmasıyla sulh hâkimi, noter veya yetkili bir memur tarafından düzenlenir (md.532).

Şekle uyulmadan yapılan vasiyetname iptal edilebilir (md.557/4). Mirasbırakan vasiyetnamesinden her zaman dönebilir (md.542).

Vasiyetle saklı paylar arasındaki ilişki için: Saklı Pay Nasıl Hesaplanır?. Mirasçılığın belgelenmesi için: Mirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Nasıl Alınır?

Kimler vasiyet yapabilir?

Ayırt etme gücüne sahip ve on beş yaşını doldurmuş herkes vasiyet yapabilir (md.502). Miras sözleşmesi için ise ergin olmak ve kısıtlı bulunmamak gerekir (md.503).

Vasiyetname türleri

Resmî vasiyetname (md.532–537)

  1. Mirasbırakan arzularını resmî memura bildirir. Memur vasiyetnameyi yazar veya yazdırır. Mirasbırakan metni okur ve imzalar. Memur, tarih koyarak imzalar (md.533).
  2. Ardından mirasbırakan, memurun huzurunda iki tanığa vasiyetnameyi okuduğunu ve metnin son arzularını içerdiğini beyan eder. Tanıklar bu beyanın önlerinde yapıldığını ve mirasbırakanı tasarrufa ehil gördüklerini vasiyetnameye yazarak imzalar. Vasiyetnamenin içeriğinin tanıklara bildirilmesi zorunlu değildir (md.534).
  3. Mirasbırakan okuyamıyor veya imzalayamıyorsa, memur vasiyetnameyi iki tanığın önünde ona okur (md.535).

Kimler katılamaz? (md.536)

  • Memur veya tanık olarak şu kişiler katılamaz:
    • fiil ehliyeti bulunmayanlar,
    • ceza mahkemesi kararıyla kamu hizmetinden yasaklananlar,
    • okur yazar olmayanlar,
    • mirasbırakanın eşi, üstsoy ve altsoy kan hısımları, kardeşleri ve bunların eşleri.
  • Memura, tanıklara ve onların yakınlarına o vasiyetnameyle kazandırma yapılamaz.

Memur, vasiyetnamenin aslını saklamakla yükümlüdür (md.537).

El yazılı vasiyetname (md.538)

  • Vasiyetname başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılmalıdır.
  • Yıl, ay ve gün gösterilmelidir.
  • İmzalanmalıdır.
  • Saklanmak üzere açık veya kapalı olarak notere, sulh hâkimine veya yetkili memura bırakılabilir.

Yargıtay’a göre md.538’deki unsurlar geçerlilik şartıdır ve birinin eksikliği vasiyetnameyi geçersiz kılar. Yargıtay aynı kararda, imzanın mirasbırakana ait olup olmadığı tartışılıyorsa konusunda yetkin bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur (Yargıtay 3. HD, 05.04.2017, E. 2015/16938, K. 2017/4772, oy birliği).

Sözlü vasiyet (md.539–541)

Ne zaman yapılabilir?
Yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, hastalık veya savaş gibi olağanüstü durumlar yüzünden resmî ya da el yazılı vasiyetname yapılamıyorsa sözlü vasiyet yoluna gidilebilir.

Nasıl yapılır?

  • Mirasbırakan son arzularını iki tanığa anlatır (md.539).
  • Tanıklardan biri bu arzuları yer ve tarihle birlikte hemen yazar. İki tanık belgeyi imzalar ve vakit geçirmeden sulh veya asliye mahkemesine verir (md.540).

Ne zaman hükümden düşer?
Mirasbırakan için sonradan diğer şekillerde vasiyet yapma olanağı doğarsa, bu tarihten bir ay sonra sözlü vasiyet hükümden düşer (md.541).

Vasiyetten dönme

  • Yeni vasiyetname: Kanuni şekillerden birine uyularak yapılan yeni bir vasiyetnameyle önceki vasiyetnameden tamamen veya kısmen her zaman dönülebilir (md.542).
  • Yok etme: Mirasbırakan vasiyetnameyi yok ederek de dönebilir (md.543). Vasiyetname kaza veya üçüncü kişinin kusuruyla yok olur ve içeriği aynen ve tamamen belirlenemezse hükümsüz kalır.
  • Sonraki tasarruf: Yeni vasiyetname, kuşkuya yer bırakmayacak şekilde öncekini tamamlamıyorsa onun yerini alır. Belirli mal bırakma vasiyeti de, vasiyetnamede aksi belirtilmedikçe, mirasbırakanın sonradan o mal üzerinde vasiyetle bağdaşmayan bir tasarrufta bulunmasıyla ortadan kalkar (md.544).

Ölümden sonra: teslim ve açılma

  • Ölümden sonra ele geçen vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hâkimine teslim edilmelidir. Teslim etmeyen kişi doğacak zarardan sorumludur (md.595).
  • Vasiyetname, teslimden itibaren bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi tarafından açılır ve ilgililere okunur (md.596).

Vasiyetnamenin iptali

İptal sebepleri (md.557)

  1. Tasarruf ehliyetinin bulunmaması,
  2. Yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama,
  3. İçeriğin, koşulların veya yüklemelerin hukuka ya da ahlâka aykırılığı,
  4. Kanuni şekle uyulmaması.

Kim açabilir? (md.558)

İptal davasını, iptalde menfaati bulunan mirasçı veya vasiyet alacaklısı açabilir.

Süreler (md.559)

  • Davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahibi olduğunu öğrenmesinden itibaren bir yıl,
  • Her hâlde vasiyetnamenin açılmasından itibaren iyiniyetli davalılara karşı on yıl, iyiniyetli olmayanlara karşı yirmi yıl.

Hükümsüzlük, def’i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.

Vasiyetname geçerli olsa bile saklı payı zedeleyen kısım için ayrı bir yol olan tenkis gündeme gelir. Bkz. Saklı Pay Nasıl Hesaplanır?

Sık sorulan sorular

Bilgisayarda yazılıp imzalanan vasiyetname geçerli mi?
El yazılı vasiyetname için metnin baştan sona mirasbırakanın el yazısıyla yazılması zorunludur (md.538). Bilgisayar çıktısı bu şartı karşılamaz.

Tarihsiz el yazılı vasiyetname geçerli mi?
Yıl, ay ve gün gösterilmesi md.538’de zorunlu tutulmuştur. Yargıtay bu unsurları geçerlilik şartı saymaktadır (3. HD, E. 2015/16938, K. 2017/4772).

Eşim veya çocuğum resmî vasiyetnamede tanık olabilir mi?
Hayır (md.536).

Vasiyetnameyi sonradan değiştirebilir miyim?
Evet. Kanuni şekle uygun yeni bir vasiyetname yaparak veya vasiyetnameyi yok ederek her zaman dönebilirsiniz (md.542–543).

On beş yaşındaki biri vasiyet yapabilir mi?
Ayırt etme gücü varsa ve on beş yaşını doldurmuşsa yapabilir (md.502).

Kaynaklar

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu md.502, 503, 531–544, 557–559, 595, 596 (madde metinleri mevzuat.gov.tr PDF’inden teyit edildi): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
  • Yargıtay 3. HD, E. 2015/16938, K. 2017/4772, 05.04.2017 (karararama.yargitay.gov.tr)

Yazar: Av. Murat Karakoç – Sakarya Barosu’na kayıtlı avukat

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.