Kısaca
Abonelik sözleşmesi feshi, belirsiz süreli veya bir yıl ve daha uzun süreli aboneliklerde gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden yapılabilir. Bildirim kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısıyla yapılır ve sağlayıcı talebi en geç 7 günde yerine getirir. Taahhütlü abonelikte istenebilecek bedel sınırlıdır (6502 s. TKHK md.52; Yönetmelik md.16, 22-24).
- Belirli süreli aboneliğe “kendiliğinden uzar” maddesi konamaz (TKHK md.52/3; Yönetmelik md.13/1).
- Fesih yöntemi, abone olma yönteminden daha ağır olamaz (Yönetmelik md.23/3).
- Ödenmiş tutarın kalanı ve depozito 15 gün içinde kesintisiz iade edilir (Yönetmelik md.25/3).
- Taşınma nedeniyle hizmet yeni adreste fiilen sunulamıyorsa taahhüt bedeli ödenmez (Yönetmelik md.16/2).
İçindekiler10 başlık
Abonelik sözleşmesi nedir, hangi kurallara tabidir?
Abonelik sözleşmesi, tüketicinin belirli bir mal veya hizmeti sürekli veya düzenli aralıklarla edinmesini sağlayan sözleşmedir (TKHK md.52/1). Ayrıntılar 24.01.2015 tarihli Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği’nde düzenlenir (TKHK md.52/7).
Yönetmeliğin tamamı elektrik, su, doğal gaz ve elektronik haberleşme (internet, mobil hat) aboneliklerine uygulanır. Spor salonu, dergi veya dijital platform gibi diğer aboneliklere ise yalnız 5-8, 13 ve 22-25. maddeler uygulanır (Yönetmelik md.2/2). Fesih, fesih bildirimi ve iade kuralları bu iki grup için de geçerlidir.
Sözleşmenin bir örneği kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısıyla tüketiciye verilmek zorundadır (TKHK md.52/2). Kalıcı veri saklayıcısı; e-posta, kısa mesaj, internet, disk ve benzeri, bilgiyi değiştirilmeden saklamaya elverişli her türlü ortamdır (Yönetmelik md.4/1-e).
Abonelik sözleşmesi hangi hâllerde feshedilebilir?
Fesih hakkı sözleşmenin süresine göre değişir.
| Sözleşme türü | Tüketici ne zaman fesheder? | Cezai şart | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Belirsiz süreli | İstediği zaman, gerekçesiz | Ödenmez | TKHK md.52/4; Yön. md.22/1 |
| Belirli süreli, 1 yıl ve daha uzun | İstediği zaman, gerekçesiz | Ödenmez | TKHK md.52/4; Yön. md.22/1 |
| Belirli süreli, 1 yıldan kısa | Koşullar değişirse veya hizmetten yararlanmaya engel geçerli sebep varsa | — | TKHK md.52/4; Yön. md.22/2 |
| Taahhütlü abonelik | Süreden önce fesih mümkün | Yalnız md.16’daki sınırlı bedel | Yön. md.22/3, 16 |
Sözleşmede zorunlu bilgilerden biri eksikse ve sağlayıcı bunu derhal gidermezse, tüketici cezai şart veya tazminat ödemeden sözleşmeyi feshedebilir (Yönetmelik md.7). Cezai şartın genel kuralları için cezai şart yazısına bakılabilir.
Fesih bildirimi nasıl yapılır?
Fesih bildiriminin kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı ile sağlayıcıya yöneltilmesi yeterlidir (TKHK md.52/4; Yönetmelik md.23/1). Sağlayıcı, güvenlik önlemi almak şartıyla kayıtlı telefonla fesih imkânı da tanıyabilir (Yönetmelik md.23/2).
Uygulamada şu adımlar izlenir:
- Abone numarası, ad-soyad ve fesih talebini içeren yazılı bildirim hazırlanır.
- Bildirim e-posta, kayıtlı elektronik posta, iadeli taahhütlü posta veya sağlayıcının fesih sistemi üzerinden gönderilir.
- Gönderim tarihi ve içeriğini gösteren kayıt saklanır.
- Sağlayıcıdan feshin yazılı veya kalıcı veri saklayıcısıyla bildirilmesi beklenir (Yönetmelik md.25/1).
- Varsa modem veya uydu alıcısı sözleşmedeki usule göre iade edilir (Yönetmelik md.6/1-m).
Sağlayıcı fesih için abone olma yönteminden daha ağır koşul belirleyemez ve feshi zorlaştıran bir yöntem kullanamaz (Yönetmelik md.23/3). İnternetten tek tıkla kurulan bir abonelik için yalnız şubede fesih şartı bu kurala aykırıdır.
Fesih ne zaman hüküm doğurur, ödenen para iade edilir mi?
Sağlayıcı, fesih talebini bildirimin kendisine ulaştığı tarihten itibaren en geç 7 gün içinde yerine getirir. Günlük yayınlarda süre 15 gün, haftalık yayınlarda 1 ay, aylık yayınlarda 3 aydır (Yönetmelik md.24).
Sağlayıcı bu süreler içinde feshi yapmazsa, sürelerin bitiminden sonra hizmetten yararlanılmış olsa bile tüketiciden bedel istenemez (Yönetmelik md.25/2; TKHK md.52/5). Fesih hüküm doğurduktan sonra:
- Ödenmiş tutarın kalan kısmı ve depozito, güvence ya da teminatın güncel tutarı 15 gün içinde kesintisiz iade edilir (Yönetmelik md.25/3).
- Son döneme ait ödeme bildirimi 10 gün içinde gönderilir; elektronik haberleşme sağlayıcıları için bu süre 4 aya kadar uzatılabilir (Yönetmelik md.25/4).
Taahhütlü abonelikte cayma bedeli ne kadar olabilir?
Taahhütlü abonelik, tüketicinin belirli süre abone kalmayı taahhüt etmesi karşılığında indirim veya cihaz sağlanan aboneliktir (Yönetmelik md.14/1). Süreden önce fesihte sağlayıcının isteyebileceği bedel iki tutardan küçük olanla sınırlıdır (Yönetmelik md.16/1):
- Taahhüde son verilen tarihe kadar sağlanan indirim, cihaz veya diğer faydaların tahsil edilmemiş kısmı,
- Taahhüt kapsamında tahsil edilecek bedellerin henüz tahakkuk etmemiş kısmı.
Taahhütnamede bu bedelin hesaplanma yöntemi yer almak zorundadır (Yönetmelik md.15/2). Taahhütlü fiyat, aynı hizmetin taahhütsüz fiyatından yüksek gösterilemez (Yönetmelik md.15/4). Taahhüt süresince sözleşme koşulları tüketici aleyhine değiştirilemez (Yönetmelik md.14/2).
Örnek (kurgu): B, 24 ay taahhütle aylık 300 TL indirimli internet aboneliği alır. 10. ayın sonunda aboneliği fesheder. O güne kadar sağlanan indirim toplamı 3.000 TL’dir. Kalan 14 ayın henüz tahakkuk etmemiş bedeli bundan düşükse, düşük olan tutar esas alınır (Yönetmelik md.16/1). B başka bir ile taşınmışsa ve hizmet yeni adreste aynı nitelikte sunulamıyorsa hiçbir bedel ödemeden fesheder (Yönetmelik md.16/2).
Uygulamada dikkat: Taahhütnamenin bir örneği talep edilmeli ve fesihten önce indirim tutarları faturalarla karşılaştırılmalıdır. Sağlayıcı sözleşme ve taahhütnamenin örneğini istek üzerine ücretsiz vermek zorundadır. [Yönetmelik md.10, 15/2]
Hizmet ayıplıysa fesih hakkı doğar mı?
Hizmet sözleşmede belirtilen nitelikte sunulamazsa tüketicinin TKHK md.15’teki seçimlik hakları gündeme gelir; sözleşmede bu bilgiye yer verilmesi zorunludur (Yönetmelik md.6/1-h). Ayıplı mala ilişkin haklar için ayıplı araç hakları yazısı benzer bir çerçeve sunar.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, iş yerinde çekim gücü zayıf olduğu için 12 hattını taahhüt süresi dolmadan başka operatöre taşıyan bir abonenin davasını incelemiştir. İlk derece mahkemesi hizmeti ayıplı ve feshi haklı bulmuş, cayma bedeli istenemeyeceğine karar vermiştir. Yargıtay, bedellerin denetime elverişli hesaplanması için taahhüt sözleşmesinin dosyaya alınmasını ve aralarında mühendis bulunan üç kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmasını gerekli görerek kararı eksik inceleme nedeniyle bozmuştur (Yargıtay 3. HD, E. 2016/2422, K. 2017/13836, T. 12.10.2017 — karar metni).
Karar oy birliğiyle verilmiştir. Dava ticaret mahkemesinde görülmüş, abone bir iş yeridir. Yargıtay ayıp tespitini esastan onaylamamış, usul yönünden bozmuştur.
Uyuşmazlıkta hakem heyeti mi, mahkeme mi?
Başvuru yeri uyuşmazlığın değerine göre belirlenir:
- Kanunda belirtilen parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur; üzerindeki uyuşmazlıklar için hakem heyetine başvurulamaz (TKHK md.68/1).
- Sınır her yıl yeniden değerleme oranında artırılır; 2026 tutarı 23.12.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle ilan edilmiştir (TKHK md.68/1, 68/4).
- Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır; hakem heyetinin görevine giren uyuşmazlıklar bunun dışındadır (TKHK md.73/A).
Sağlayıcı alacağı icra takibine konu ederse ve itiraz üzerine dava açılırsa süreç itirazın iptali davası kurallarına göre ilerler. Mesafeli satıştaki cayma hakkı ise ayrı bir konudur; bkz. cayma hakkı.
Sık yapılan hatalar nelerdir?
- Fesih bildirimini sözlü yapmak: Bildirimin kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısıyla yapılması ispatı kolaylaştırır (Yönetmelik md.23/1).
- Taahhüt bedelini incelemeden ödemek: İstenebilecek tutar md.16/1’deki sınırla bağlıdır.
- Otomatik yenilemeyi kabul etmek: Belirli süreli sözleşmeye kendiliğinden uzama maddesi konamaz; süre sonunda onay alınmadan sunulan hizmet için bedel istenemez (Yönetmelik md.13).
- Fatura itirazını geciktirmek: Hatalı ödeme bildirimine düzenlenme tarihinden itibaren 1 yıl içinde itiraz edilebilir (Yönetmelik md.21/1).
Sıkça sorulan sorular
Abonelik sözleşmesini e-postayla feshedebilir miyim?
Evet. Fesih bildiriminin kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı ile yapılması yeterlidir; e-posta kalıcı veri saklayıcısı sayılır (Yönetmelik md.4/1-e, 23/1).
Fesih talebim kaç günde işleme alınır?
Sağlayıcı talebi bildirimin ulaştığı tarihten itibaren en geç 7 gün içinde yerine getirir; süreli yayınlarda süreler farklıdır (Yönetmelik md.24).
Taahhüt bitmeden fesihte ne öderim?
Sağlanan indirim ve cihaz faydalarının tahsil edilmemiş kısmı ile taahhüdün tahakkuk etmemiş bedellerinden düşük olanı istenebilir (Yönetmelik md.16/1).
Taşınırsam taahhüt bedeli öder miyim?
Hizmet yeni yerleşim yerinde aynı nitelikte fiilen sunulamıyorsa hiçbir bedel ödemeden feshedebilirsiniz (Yönetmelik md.16/2).
Sağlayıcı feshi geciktirirse ne olur?
Süreler bitince, hizmetten yararlanılmış olsa bile bedel istenemez (Yönetmelik md.25/2; TKHK md.52/5).
Kaynaklar
- 6502 s. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun md.52, 68, 73/A
mevzuat.gov.tr - Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği (RG 24.01.2015, 29246)
mevzuat.gov.tr - Yargıtay 3. HD, E. 2016/2422, K. 2017/13836, T. 12.10.2017
mevzuat.adalet.gov.tr